Vitamin là những chất dinh dưỡng hữu cơ cần thiết cho sự phát triển của cơ thể. Như vậy thiếu vitamin có ảnh hưởng đến sức khỏe không? Cùng tìm hiểu về thiếu vitamin, nguyên nhân dấu hiệu và cách khắc phục ở bài viết này nhé.

Thiếu vitamin là gì?

Trong cơ thể có chứa 13 loại vitamin, được chia làm 2 loại gồm:

• 4 vitamin tan trong dầu: vitamin A, vitamin D, vitamin E và vitamin K.
• 9 vitamin trong nước: vitamin C, các vitamin nhóm B (B1, B2, B3 (PP), B5, B6, B8, B9 và B12).

Vitamin đóng nhiều vai trò quan trọng đối với sự phát triển của cơ thể như tham gia cấu tạo tế bào, tăng cường thị lực mắt, điều hoà hoạt động của hệ thần kinh và tim, tham gia chuyển hóa thức ăn thành năng lượng.

Khi cơ thể không được bổ sung đủ hàm lượng của một, hai hay nhiều vitamin cùng theo nhu cầu thiết yếu của cơ thể sẽ gây ra tình trạng thiếu vitamin. Thiếu vitamin có thể xảy ra ở bất kỳ đối tượng nào, đặc biệt là người sau ốm dậy, trẻ biếng ăn…

Nguyên nhân gây thiếu vitamin

Thiếu vitamin chủ yếu do các nguyên nhân sau:

• Cung cấp thiếu: Chế độ ăn hằng ngày không cung cấp đủ hàm lượng vitamin cho cơ thể do bổ sung không đủ theo nhu cầu cơ thể, chất lượng thực phẩm không đảm bảo hoặc chế biến không đúng cách…
• Rối loạn hấp thu các chất: do trẻ mắc các bệnh về tiêu hóa kéo dài, hệ tiêu hóa yếu dẫn đến chuyển hóa và hấp thu các chất kém.
• Nhu cầu cơ thể tăng: như phụ nữ có thai, đang cho con bú, trẻ tuổi dậy thì, người mới ốm dậy… thường có nhu cầu bổ sung vitamin và dưỡng chất cao hơn. Nếu không chú ý bổ sung phù hợp sẽ gây thiếu hụt.

Dấu hiệu cho thấy cơ thể đang thiếu vitamin

Khi thiếu vitamin cơ thể sẽ có dấu hiệu cảnh báo, đặc trưng cho từng loại vitamin. Bạn cần tìm hiểu các dấu hiệu để phát hiện và bổ sung kịp thời vitamin thiếu hụt. Dưới đây là những dấu hiệu cho thấy cơ thể bạn đang thiếu vitamin:

Thiếu vitamin tan trong nước

Thiếu vitamin nhóm B

• Cảm giác, ngứa, nóng rát tê bì đầu chi có thể bạn đang thiếu vitamin B6, B9 và B12.
• Chuột rút và đau ở bàn chân, cẳng chân.
• Ăn không tiêu, tuần hoàn kém, rối loạn tiêu hóa, tiêu chảy, đau bụng là triệu chứng của thiếu vitamin B1, B3.
• Thiếu vitamin B6, B9: phiền muộn, mệt mỏi, buồn nôn, thiếu máu, dễ nhiễm trùng, phát bạn hoặc viêm da.
• Thiếu Vitamin B5: thiếu năng lượng, mệt mỏi, bồn chồn, rối loạn thần kinh, hạ đường huyết, suy giảm miễn dịch…
• Vitamin B7: Da khô, thiếu sức sống, nổi mụn nhiều hơn, phát ban…

Thiếu vitamin C

• Tăng cân không rõ nguyên nhân.
• Xuất huyết dưới da, niêm mạc, xuất huyết khớp có thể gây chảy máu kết mạc mắt.
• Viêm lợi, chảy máu chân răng, dễ bị viêm nhiễm chân răng.
• Kinh nguyệt ra nhiều hơn, có thể bị rong kinh.
• Da khô, dễ bắt nắng, cháy nắng, xỉn màu, nám và hình thành nếp nhăn.
• Hay bị chảy máu cam và dễ bị viêm họng, cảm lạnh, sốt…

Thiếu vitamin tan trong dầu

Thiếu vitamin A

Khi thiếu vitamin A cơ thể sẽ có những biểu hiện sau:

• Hiện tượng quáng gà, khô mắt, mắt nhìn mờ
• Da khô, bong tróc vảy
• Tóc khô cứng, giòn dễ gãy
• Xương chậm phát triển, cơ thể dễ bị nhiễm khuẩn

Thiếu vitamin D

Dấu hiệu nhận biết cơ thể đang thiếu vitamin D:

• Rụng tóc vành khăn và ra mồ hôi trộm nhiều ở trẻ nhỏ.
• Trẻ chậm mọc răng, răng dễ bị sâu, chậm liền thóp, thấp bé, còi xương…
• Suy giảm miễn dịch, người mệt mỏi, suy nhược, dễ bị ốm.
• Vết thương lâu lành, đau cơ, rụng tóc.
• Đau lưng, đau xương, gây loãng xương ở người lớn.

Thiếu vitamin K

• Chảy máu kéo dài hơn so với bình thường, có thể dẫn đến tình trạng chảy máu kéo dài, mất máu nguy hiểm.
• Tăng nguy cơ chảy máu nội tạng, chảy máu não dẫn đến nôn mửa có máu, phân có màu đen; chảy máu não gây choáng váng, đau đầu, buồn nôn.
• Dễ bị chảy máu chân răng và xuất hiện các vết bầm tím khi gặp chấn thương hoặc va đập nhẹ.
• Khó đông máu dẫn đến chảy máu kéo ồ ạt, khó kiểm soát.

Thiếu vitamin E

• Yếu cơ, tê mỏi châm chích, ngứa ran chân tay.
• Ảnh hưởng tế bào thần kinh gây khó khăn trong việc phối hợp các chi, đi lại và vận động.
• Suy giảm thị lực, dễ ốm vặt.
• Tiềm ẩn nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đẩy nhanh quá trình lão hóa, da sạm, có vết nhăn xuống sắc.

Tác hại của thiếu vitamin đối với trẻ nhỏ

Mỗi vitamin đều đóng một vai trò khác nhau cho cơ thể, vì vậy khi thiếu hụt sẽ gây ảnh hưởng ít nhiều đến sức khỏe, đặc biệt là sự phát triển của trẻ nhỏ. Dưới đây là những vấn đề sức khỏe trẻ có thể gặp phải khi thiếu hụt một số loại vitamin:

• Thiếu vitamin A: Trẻ có thể mắc các bệnh về mắt như quáng gà, khô mắt, thủng giác mạc thậm chí mù lòa và dễ mắc các bệnh nhiễm khuẩn đường hô hấp, đường ruột…
• Thiếu vitamin D: trẻ nguy cơ cao mắc bệnh còi xương.
• Thiếu vitamin K: trẻ dễ bị xuất huyết, có thể gây xuất huyết não, viêm màng não ở trẻ sơ sinh rất nguy hiểm.
• Thiếu vitamin C: trẻ có nguy cơ mắc bệnh scorbut, giảm đề kháng của cơ thể, thiếu máu, dễ mắc các bệnh nhiễm khuẩn…
• Thiếu vitamin B1: Trẻ bị phù, viêm các dây thần kinh, chậm tiêu hóa và rối loạn các cảm giác khác.
• Thiếu vitamin B12: Gây bệnh thiếu máu hồng cầu khổng lồ, sút cân, chán ăn, mệt mỏi.
• Thiếu vitamin B6: thiếu đơn độc chỉ gặp trong khuyết tật do di truyền hoặc dùng rimifon điều trị lao kéo dài mà không bổ sung đủ vitamin B6.

Bên cạnh đó việc thừa vitamin cũng có thể gây ngộ độc, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe. Vì vậy, cần bổ sung với hàm lượng phù hợp với nhu cầu của cơ thể.

XEM THÊM Rối loạn tiêu hóa ở trẻ: Dấu hiệu, nguyên nhân và cách điều trị

Cách phòng ngừa và cải thiện tình trạng thiếu vitamin

Bổ sung đầy đủ dinh dưỡng

Ngoài vitamin D cơ thể không thể tự tổng hợp các vitamin khác mà cần bổ sung thông qua thực phẩm thiết yếu hoặc thực phẩm bổ sung. Chúng ta cần bổ sung đủ hàm lượng các vitamin và khoáng chất để chúng đảm nhiệm tốt chức năng của mình thông qua chế độ ăn uống khoa học đầy đủ các nhóm chất béo, chất đạm, rau xanh, khoáng chất…

• Thực phẩm giàu vitamin D: sữa, lòng đỏ trứng, quả bơ, dầu gan cá tuyết… Bên cạnh đó, tắm nắng cũng là một trong những cách giúp tổng hợp vitamin hiệu quả, mỗi ngày tắm nắng vào buổi sáng 10 phút, tuần 2 – 3 lần.
• Thực phẩm giàu vitamin K: Hoa quả, rau lá xanh, ngũ cốc, trứng và một số loại thịt.
• Vitamin A có nhiều trong các loại thực phẩm tim, gan, sữa, lòng đỏ trứng, các loại trái cây, rau củ có màu vàng, cam như đu đủ, gấc, cà rốt, táo…
• Vitamin C có nhiều trong các loại trái cây như cam, chanh, ổi…
• Thực phẩm giàu vitamin E: đậu hũ, rau lá xanh, các loại hạt (hạnh nhân, óc chó, hạt dẻ cười…), trái bơ, hải sản, dầu thực vật, một số loại trái cây…
• Thực phẩm giàu vitamin B: rau xanh, gan và nội tạng động vật, trứng, sữa, thịt bò, thịt gà tây, nấm men dinh dưỡng, thịt lợn, ngũ cốc, cá hồi…

Ăn đủ bữa

Ăn uống không đủ bữa không những không tốt cho sức khỏe mà còn gây thiếu chất, thiếu vitamin. Điều này sẽ khiến sức khỏe giảm sút, dễ mắc bệnh… Vì vậy, chỉ bổ sung đầy đủ các nhóm dưỡng chất trong thực đơn thôi là chưa đủ mà còn cần ăn đủ bữa, bổ sung đủ lượng để có một sức khỏe tốt nhất.

Tập luyện thể thao

Thể dục thể thao giúp nâng cao sức đề kháng và sức bền cho cơ thể. Bên cạnh đó còn giúp các cơ quan trong cơ thể được thư giãn, tăng cảm giác đói bụng, thèm ăn và hấp thu chuyển hóa các chất tốt hơn.
Mỗi người có thể chọn những bài tập phù hợp với sức khỏe, độ tuổi của bản thân. Mỗi ngày tập luyện khoảng 30 phút, tuần 3-4 buổi.

Kodoshi – Siro ăn ngon, tăng cường hấp thu dinh dưỡng ngăn tình trạng thiếu chất, thiếu vitamin

Kodoshi là siro ăn ngon được nghiên cứu sản xuất bởi hãng dược phẩm API uy tín tại Nhật với hơn 116 hình thành và phát triển. Sản phẩm bổ sung 5 nhóm dưỡng chất thiếu yếu cho sự phát triển của trẻ nhỏ gồm Beta-glucan; Lysine, Taurine, Nấm men giàu kẽm, chất xơ (FOS) và 4 vitamin nhóm B (B1, B2, B3, B6). Nhờ đó, Kodoshi mang lại những công dụng tuyệt vời, toàn diện 5 trong 1 đối với trẻ nhỏ:

• Hỗ trợ kích thích tiêu hóa, giúp trẻ lấy lại cảm giác ăn ngon, trẻ ăn nhiều và ngon miệng hơn.
• Tăng cường hấp thu các chất dinh dưỡng, vitamin giúp bổ sung đầy đủ các vi dưỡng chất thiết yếu cho sự phát triển của cơ thể. Từ đó giúp trẻ phát triển thể chất, chiều cao, trí tuệ một cách toàn diện.
• Tăng cường sức đề kháng giúp cơ thể luôn khỏe mạnh, chống lại các tác nhân gây hại, giảm ốm vặt.

Có thể thấy thiếu vitamin sẽ gây ra những ảnh hưởng không nhỏ đến sức khỏe và sự phát triển của cơ thể, đặc biệt là trẻ nhỏ. Tuy nhiên, việc nhận biết cơ thể thiếu hụt vitamin hay không là rất khó nên cần phải thực hiện các xét nghiệm để biết chính xác loại vitamin cũng như mức độ thiếu hụt. Hãy đi kiểm tra và bổ sung đầy đủ vitamin ngay từ hôm nay để cơ thể khỏe mạnh, trẻ phát triển toàn diện nhé.